Năm ngoái, số lượng nam giới nghỉ phép chăm con hai tuần có hưởng lương sau khi con chào đời ít hơn so với năm 2024. Theo Cơ quan An sinh Xã hội Séc (ČSSZ), năm ngoái có 36 500 ông bố sử dụng lựa chọn này, ít hơn 3 000 người so với năm trước đó. Số lượng người được hưởng chế độ nghỉ phép chăm con đã giảm kể từ năm 2022, khi con số này cao nhất – gần 50 000 người. Theo các chuyên gia, một trong những lý do là tỷ lệ sinh thấp hơn, nhưng lý do khác có thể là do tài chính gia đình hạn chế trong thời gian nghỉ phép chăm con.

Martin, 34 tuổi, đã sử dụng chế độ nghỉ phép chăm con khi cả hai đứa con chào đời. Anh nói: “Tôi biết về chế độ nghỉ phép chăm con từ vợ tôi khi chúng tôi đang chờ đón đứa con đầu lòng, tức là vào năm 2022. Sau đó, chúng tôi tìm kiếm trên Internet về cách thức hoạt động của chế độ nghỉ phép chăm con, những việc cần làm”. Đối với Martin, lý do chính là để giúp đỡ vợ anh trong những ngày đầu sau khi sinh con.

Chủ lao động của anh đã hỗ trợ anh trong việc chăm sóc cả hai đứa con. “Ngay cả khi sinh đứa con thứ hai, tôi vẫn đang trong thời gian thử việc, nên tôi không có quyền nghỉ phép chăm con theo luật định, nhưng dù vậy, chủ lao động của tôi vẫn đề nghị cho tôi nghỉ phép, điều mà tôi rất biết ơn”, anh ấy nói thêm.

Vào tháng 1 năm 2022, thời gian nghỉ phép chăm con được kéo dài từ một tuần lên hai tuần. Theo Cơ quan An sinh Xã hội Séc, số người quan tâm đến chế độ này đạt mức cao nhất vào năm đó, với gần 50 000 người đàn ông sử dụng. Kể từ năm đó, số lượng người chi trả đã giảm dần. “Số tiền chi trả trung bình năm ngoái là 15 524 korun. Tổng cộng, trong năm 2025, nhà nước đã chi trả hơn nửa tỷ korun cho chế độ nghỉ phép chăm con”, Jitka Drmolová, người phát ngôn của Cơ quan An sinh Xã hội Séc cho biết.

Theo chuyên gia phát triển dân số Markéta Majerová từ Đại học Kinh tế Praha, lý do số lượng nam giới nghỉ phép chăm con giảm chủ yếu là do tỷ lệ sinh giảm. “Trong những năm gần đây, tỷ lệ sinh đã giảm đáng kể, điều này có thể ảnh hưởng đến số lượng người chi trả cho chế độ nghỉ phép chăm con. Tuy nhiên, lý do cũng có thể là do sự bất ổn kinh tế của các gia đình”, bà tóm tắt. Theo Martin, việc giảm ngân sách gia đình cũng đóng vai trò quan trọng. "Tôi nghĩ rằng đối với hầu hết các gia đình, khía cạnh tài chính đóng vai trò chính, giảm 30% thu nhập là đủ", anh nói thêm. Nghỉ phép chăm con là một khoản trợ cấp bảo hiểm y tế và số tiền trợ cấp là 70% mức đánh giá hàng ngày giảm trên mỗi ngày dương lịch. Trợ cấp này kéo dài tối đa hai tuần và có thể được nhận trong vòng sáu tuần sau khi sinh con.

Điều kiện đối với người lao động tự do

Theo ČSSZ, điều kiện cơ bản để được hưởng nghỉ phép chăm con là tham gia bảo hiểm y tế. Người lao động tự do cũng được hưởng quyền này, nhưng họ phải đáp ứng các điều kiện cụ thể. Năm ngoái, tổng cộng 661 người lao động tự do đã nhận được nghỉ phép chăm con. "Điều này chủ yếu liên quan đến việc tham gia bảo hiểm y tế dành cho người lao động tự do ít nhất ba tháng trước khi bắt đầu nghỉ phép chăm con. Hơn nữa, họ không được phép tham gia vào công việc có thu nhập trong khi đang hưởng nghỉ phép chăm con", phát ngôn viên của ČSSZ, bà Drmolová, cho biết.

MP (tổng hợp)